Sağlık Hukuku ve Malpraktis Avukatı

Mersin’de sağlık hukuku ve malpraktis avukatı olarak; hatalı teşhis ve tedavi, ameliyat sırasında veya sonrasında yaşanan ihmaller, enfeksiyon ve bakım eksiklikleri, doğum sırasında oluşan zararlar ve yeterince bilgilendirilmeden yapılan müdahaleler nedeniyle zarar gören hastaların ve yakınlarının taleplerini takip ediyorum. Malpraktis dosyalarında sonucu belirleyen üç unsur vardır: tıbbi kayıtların eksiksiz ve zamanında elde edilmesi, zararla tıbbi müdahale arasındaki bağlantının uzman raporuyla ortaya konması ve davanın, hastanenin kamu ya da özel olmasına göre doğru yargı yolunda açılması.

Bu sayfada hangi durumların malpraktis sayılabileceğini, kamu ve özel hastanede izlenecek yolların farkını, istenebilecek tazminatları, ceza şikâyetini, dava öncesi zorunlu başvuruları, zamanaşımı sürelerini ve Mersin’de sürecin nasıl işlediğini bulabilirsiniz.

Malpraktis Nedir, Hangi Durumlar Doktor Hatası Sayılır?

Malpraktis (tıbbi kötü uygulama), hekimin veya sağlık kuruluşunun tıp biliminin gerektirdiği özen ve dikkati göstermemesi nedeniyle hastanın zarar görmesidir. Her olumsuz sonuç malpraktis değildir: tıbbın kabul ettiği yöntemlere uygun yapılmış bir müdahalede ortaya çıkan ve önceden hastaya anlatılmış bir komplikasyon, tek başına hekimin sorumluluğunu doğurmaz. Uygulamada sık karşılaşılan durumlar şunlardır:

• Teşhis hatası veya gecikmesi: Belirtilere rağmen gerekli tetkiklerin yapılmaması, sonuçların yanlış değerlendirilmesi.
• Tedavi ve ameliyat hataları: Yanlış organ veya bölgeye müdahale, vücutta yabancı cisim unutulması, hatalı ilaç veya doz.
• Komplikasyonun geç fark edilmesi: Komplikasyonun kendisi kaçınılmaz olsa bile zamanında teşhis ve tedavi edilmemesi.
• Hastane enfeksiyonu ve bakım eksikliği: Hijyen kurallarına uyulmaması, yatak yarası, düşme gibi gözetim eksiklikleri.
• Doğum sırasında oluşan zararlar: Anne veya bebeğin doğum sürecinin yeterince izlenmemesi.
• Aydınlatılmış onam alınmaması: Hastaya müdahalenin riskleri, alternatifleri ve olası sonuçları anlatılmadan işlem yapılması. Müdahale tıbben doğru yapılmış olsa bile, gerçekleşen risk konusunda hasta önceden bilgilendirilmemişse sorumluluk doğabilir.

Hekim, üstlendiği hizmeti hastanın haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle yürütmekle yükümlüdür; sorumluluk, benzer alanda hizmet veren basiretli bir hekimin göstermesi gereken davranış esas alınarak belirlenir (Türk Borçlar Kanunu, TBK m. 506). Estetik amaçlı müdahalelerde Yargıtay uygulaması, hekimin özen borcunun yanında vaat edilen sonucu da değerlendirebilmektedir.

Kamu Hastanesi mi, Özel Hastane mi? Dava Kime Açılır?

Malpraktis davasında ilk belirlenmesi gereken husus, zararın nerede ve kimin müdahalesiyle oluştuğudur; yargı yolu ve davalı buna göre değişir:

• Kamu hastanesi, devlet ve üniversite hastaneleri: Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla, ancak idare aleyhine açılabilir (Anayasa m. 129). Bu nedenle kamu hastanesinde çalışan hekime doğrudan tazminat davası açılamaz; dava ilgili idareye karşı idare mahkemesinde tam yargı davası olarak açılır. Dava açmadan önce idareye başvurulması gerekir: başvuru, zararı doğuran eylemin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde yapılır; başvurunun reddi veya otuz gün içinde cevap verilmemesi üzerine dava açılır (İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 13).
• Özel hastane, özel muayenehane ve klinikler: Dava adli yargıda; hastaneye ve kusuru bulunan hekime karşı birlikte açılabilir. Hasta ile özel sağlık kuruluşu arasındaki ilişki sözleşmeye dayandığından, hastanenin çalıştırdığı hekimin kusurundan da sorumluluğu doğar. Yargıtay uygulamasında bu ilişki tüketici işlemi olarak değerlendirildiğinden davalar çoğunlukla tüketici mahkemesinde görülür.

Aynı tedavi sürecinin bir bölümü kamu hastanesinde, bir bölümü özel hastanede geçmişse iki ayrı yargı yolunda iki ayrı dava açılması gerekebilir.

Malpraktis Nedeniyle Hangi Tazminatlar İstenebilir?

• Tedavi giderleri: Hatanın giderilmesi için yapılan ek ameliyat, ilaç, fizik tedavi ve bakım masrafları.
• Kazanç kaybı ve iş göremezlik tazminatı: Tedavi süresince ve kalıcı bir maluliyet oluşmuşsa ileriye dönük gelir kayıpları.
• Bakıcı gideri: Hastanın başkasının bakımına muhtaç kalması hâlinde.
• Destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze giderleri: Hastanın hayatını kaybetmesi hâlinde yakınları için (TBK m. 53).
• Manevi tazminat: Hastanın, ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde yakınlarının yaşadığı acı ve ızdırap için (TBK m. 56).

Tazminat türleri, hesaplama yöntemi ve genel kurallar için maddi ve manevi tazminat sayfasına da bakabilirsiniz.

Malpraktiste Ceza Şikâyeti

Tıbbi hata sonucunda hastanın yaralanması veya ölmesi, taksirle yaralama (Türk Ceza Kanunu m. 89) veya taksirle öldürme (TCK m. 85) suçunu oluşturabilir. Taksirle yaralamanın basit hâlleri şikâyete bağlıdır ve şikâyet, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Kamu hastanesinde görev yapan hekimler hakkında ceza soruşturması açılması kural olarak kanunda gösterilen idari merciin iznine bağlıdır (Anayasa m. 129).

Ceza dosyasında alınan bilirkişi raporu tazminat davasında da önemli bir delildir; ancak ceza mahkemesinin beraat kararı, hukuki sorumluluğun bulunmadığı anlamına gelmez. Tazminat ve ceza süreçlerinin birlikte planlanması gerekir. Suçların tanımları için taksirle öldürme ve taksirle yaralama maddelerine bakabilirsiniz.

Dava Öncesi Zorunlu Başvurular

• Kamu hastanesi: Dava açmadan önce ilgili idareye yazılı başvuru zorunludur (İYUK m. 13).
• Özel hastane (tüketici mahkemesi): Tüketici mahkemelerinde görülen uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır; tüketici hakem heyetinin görevine giren uyuşmazlıklar bu zorunluluğun dışındadır (6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 73/A).

Malpraktis Davasında Deliller ve Bilirkişi

Malpraktis davalarının sonucu büyük ölçüde tıbbi bilirkişi raporuna bağlıdır. Rapor çoğu dosyada Adli Tıp Kurumu’ndan veya üniversite hastanelerinin ilgili bölümlerinden alınır. Raporun doğru sorulara cevap vermesi için dosyanın eksiksiz hazırlanması gerekir:

• Hasta dosyasının tamamı: başvuru kayıtları, epikriz, ameliyat notu, anestezi kaydı, hemşire gözlem formları
• Tetkik sonuçları ve görüntüleme kayıtları (tahlil, röntgen, MR, tomografi)
• İmzalanan aydınlatılmış onam formları
• Sonraki tedavilere ait raporlar ve ikinci görüş değerlendirmeleri
• Maluliyet raporu, fatura ve gelir belgeleri

Hasta, kendisine ait tıbbi kayıtların bir örneğini sağlık kuruluşundan isteyebilir. Kayıtların değiştirilmesi riskine karşı, şikâyet veya dava sürecine geçmeden önce kayıtların bir örneğinin alınması önemlidir. Gerekirse mahkemeden delil tespiti de istenebilir.

Zamanaşımı Süreleri

• Özel hastaneye karşı sözleşmeye dayalı talepler: Kanunda aksine bir hüküm yoksa on yıl (TBK m. 146).
• Haksız fiile dayalı talepler: Zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren iki yıl ve her hâlde fiilden itibaren on yıl; fiil daha uzun zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa o süre (TBK m. 72).
• Kamu hastanesi: Eylemin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvuru (İYUK m. 13).

Kamu hastanesine ilişkin bir yıllık başvuru süresi kısadır ve kaçırıldığında hak kaybına yol açar. Zararın tıbbi hatadan kaynaklandığından şüphe edildiği anda hukuki değerlendirme yapılması bu nedenle önemlidir.

Mersin’de Malpraktis Davası Nerede Açılır?

Mersin’deki devlet, şehir ve üniversite hastaneleri gibi kamu sağlık kuruluşlarına karşı tam yargı davaları Mersin idare mahkemelerinde görülür. Özel hastanelere karşı davalar ise tüketici mahkemesinde veya asliye hukuk mahkemesinde açılır; haksız fiilden doğan davalarda zararın meydana geldiği yer ve zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 16). Tarsus, Erdemli, Silifke, Mut ve Anamur gibi ilçelerdeki sağlık kuruluşlarında yaşanan olaylarda da dava Mersin’de veya ilgili ilçede açılabilir.

Mersin dışında yaşayan hasta ve yakınları için görüşmeler çevrim içi yapılabilir; tıbbi kayıtlar elektronik ortamda ön incelemeden geçirilir ve dosya takibi UYAP üzerinden yürütülür. Sağlık kuruluşları ve hekimler için mevzuat, sözleşme ve risk yönetimi konularındaki çalışmalarımı sağlık sektörü sayfasında bulabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Tıbbi Hata Şüpheniz İçin Değerlendirme Alın

Malpraktis dosyalarında tıbbi kayıtların zamanında alınması ve kamu hastanelerindeki kısa başvuru süresinin kaçırılmaması belirleyicidir. Tedavi sürecinizin ve kayıtlarınızın değerlendirilmesi için iletişim sayfası üzerinden bana ulaşabilirsiniz.