Yayınlarım
CİMER Nedir? CİMER’e Şikayet, Başvuru Sorgulama ve Cevap Süresi (2026)
CİMER’e şikâyet; cimer.gov.tr adresinden, e-Devlet’te “CİMER” araması yapılarak, CİMER mobil uygulamasından ya da ALO 150 hattı aranarak yapılır. Başvuruda başvuru türü olarak “Şikâyet” seçilir, şikâyet edilen kurum işaretlenir ve olay tarih, yer ve kişi bilgileriyle somut olarak anlatılır. Şikâyet başvurularına en geç 30 gün, bilgi edinme başvurularına kural olarak 15 iş günü içinde cevap verilir. Başvurunun durumu, verilen başvuru sayısıyla cimer.gov.tr veya e-Devlet üzerinden sorgulanır.
Bu yazıda CİMER’e adım adım nasıl başvurulacağını, hangi başvuruların işleme alınmadığını, şikâyet edenin kimliğinin açıklanıp açıklanmadığını, cevap gelmezse hangi hukuki yollara gidilebileceğini ve CİMER’in hangi durumlarda doğru yol olmadığını; Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği ve ilgili kanunlar ışığında açıklıyorum.
CİMER nedir, açılımı ne?
CİMER, Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi‘nin kısaltmasıdır. Anayasa’nın 74. maddesinde güvence altına alınan dilekçe ve bilgi edinme haklarının elektronik ortamda kullanılmasını sağlayan bir başvuru sistemidir ve İletişim Başkanlığı Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülür. CİMER bir karar mercii değildir: Başvurunuzu kendisi sonuçlandırmaz, ilgili kamu kurumuna ulaştırır ve cevabı o kurum verir.
CİMER’in işleyişi, 4/6/2022 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği ile düzenlenmiştir. Yönetmelik, 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun ile 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’na dayanır. Bu nedenle şikâyet ve istek başvurularında 3071 sayılı Kanun’un, bilgi edinme başvurularında 4982 sayılı Kanun’un süre ve usul kuralları uygulanır.
Kimler CİMER’e başvurabilir?
- Türk vatandaşları: Ayırt etme gücüne sahip ve 12 yaşını doldurmuş herkes, yurt dışında yaşayan vatandaşlar, Mavi Kart sahipleri ve ayırt etme gücüne sahip kısıtlılar başvurabilir.
- Yabancılar: Karşılıklılık esası çerçevesinde ve başvurularını Türkçe yazmak kaydıyla başvurabilir (3071 sayılı Kanun md. 3).
- Özel hukuk tüzel kişileri: Şirketler ve dernekler, yetkili kişi aracılığıyla; tüzel kişinin unvanı, adresi, yetkili kişinin imzası, varsa merkezi tüzel kişilik numarası ve yetki belgesiyle başvurabilir (Yönetmelik md. 6/2).
Bir başkasının kimlik ve iletişim bilgileriyle onun adına başvuru yapılamaz. Veli, vasi gibi yasal temsilciler ise temsil yetkisini gösteren belgeleri sunarak başvurabilir (Yönetmelik md. 6/4).
CİMER’e şikâyet nasıl yapılır? Adım adım başvuru
Yönetmeliğin 6. maddesine göre CİMER’e beş yoldan başvurulabilir: internet ve mobil uygulama, e-Devlet, ALO 150, mektup veya posta ve şahsen müracaat.
CİMER giriş: cimer.gov.tr ve e-Devlet
CİMER’e iki yoldan giriş yapılır. cimer.gov.tr adresinde “Başvuru Yap” seçilerek kimlik bilgileri ve cep telefonuna gelen onay koduyla giriş yapılır. e-Devlet‘e ise e-Devlet şifresi, mobil imza, elektronik imza, T.C. kimlik kartı veya internet bankacılığı bilgileriyle giriş yapılır, ardından arama kutusuna “CİMER” yazılarak başvuru ve sorgulama ekranlarına ulaşılır. CİMER’in Google Play ve App Store’daki mobil uygulaması da aynı işlemleri sunar.
Aramalarda karşınıza çıkan “CİMER Kapısı” ya da “kurumsal giriş” ekranı vatandaşlar için değildir. CİMER Kapısı, başvuruların değerlendirildiği ve yalnızca yetkilendirilmiş kurumlar ile personelinin erişebildiği sistemdir (Yönetmelik md. 3). Başvuru yapmak veya başvurunuzu sorgulamak için cimer.gov.tr ya da e-Devlet’i kullanmanız gerekir.
Adım adım internetten başvuru
- Giriş: cimer.gov.tr adresinde “Başvuru Yap” seçilir; T.C. kimlik numarası, ad-soyad, doğum tarihi, kimlik seri numarası ve cep telefonu bilgileri girilir ve telefona gelen onay kodu doğrulanır.
- Kimlik ve iletişim bilgileri: Adres bilgileri nüfus kaydından otomatik gelir. Cevabın ulaşması için sık kullandığınız bir e-posta adresi yazın. İsterseniz nüfustaki adres yerine farklı bir yazışma adresi belirleyebilirsiniz.
- Başvuru türü: Yaşadığınız mağduriyet için “Şikâyet”, somut bir talep için “İstek”, kurumdaki belirli bir bilgi veya belge için “Bilgi Edinme” seçilir.
- Kurum seçimi: Başvuruyu doğrudan ilgili kuruma (örneğin belediye, bakanlık, il müdürlüğü) gönderebilirsiniz. Kurum seçilmezse başvuru önce İletişim Başkanlığında okunur ve ilgili kuruma sevk edilir; bu da süreyi bir miktar uzatır.
- Başvuru metni: Olay; tarih, yer, ilgili birim ve kişi bilgileriyle anlatılır ve metnin sonunda ne istendiği açıkça yazılır.
- Ek ve konum: Şikâyeti destekleyen fotoğraf veya ekran görüntüsü eklenebilir. Yerinde tespit gereken sorunlarda “Konum Bilgilerimi Paylaş” seçeneği işaretlenebilir.
- Onay: Önizleme ekranında bilgiler kontrol edilir, başvuru sözleşmesi onaylanır ve “Başvuruyu Tamamla” seçilir. Ekranda verilen başvuru sayısını not edin; başvurunuzu bu numarayla takip edeceksiniz.
CİMER şikâyet hattı: ALO 150 ile telefonla başvuru
CİMER’in şikâyet hattı ve telefon numarası ALO 150‘dir; alan kodu çevirmeden aranır. ALO 150, Yönetmelikte telefonla yapılan CİMER başvuruları için ayrılmış hat olarak tanımlanmıştır (md. 3). Aradığınızda bulunduğunuz ildeki CİMER personeli başvurunuzu yönlendirici sorularla kayda alır ve ilgili kuruma iletir. Aynı hattan, başvuru sayınızı veya kimlik numaranızla doğum tarihinizi bildirerek başvurunuzun hangi kuruma gönderildiğini de öğrenebilirsiniz. Telefonla ve internetten yapılan başvurularda imza aranmaz (md. 6/3).
Mektup, faks veya şahsen başvuru
İletişim Başkanlığına hitaben yazılan bir dilekçe posta veya faksla gönderilebilir. Dilekçede ad-soyad, T.C. kimlik numarası, yerleşim yeri veya iş adresi, iletişim bilgileri ve imza bulunmalıdır. Şahsen başvuru ise İletişim Başkanlığı bölge müdürlükleri ve iletişim bürolarında, bakanlıkların, valiliklerin ve kaymakamlıkların halkla ilişkiler bürolarında yapılabilir. Sözlü başvurular kayda geçirilip imzanız alınarak sisteme işlenir ve size başvuru tarihi ile sayısını gösteren bir belge verilir (md. 6/6-8).
Doğru başvuru türü nasıl seçilir?
| Başvuru türü | Ne zaman seçilir? | Örnek |
|---|---|---|
| Şikâyet | Bir kamu hizmeti veya kamu görevlisi nedeniyle kişisel olarak mağdur olduğunuzda | Çöplerin haftalardır toplanmaması, haksız kesildiğini düşündüğünüz bir ceza, kötü muamele |
| İstek | Somut bir hizmet veya işlem talep ettiğinizde | Yol yapımı, sosyal yardım, borç yapılandırma talebi |
| Bilgi edinme | Kurumun elindeki belirli bir bilgi veya belgeye erişmek istediğinizde | Bir ihalenin sonuç tutanağı, hakkınızdaki kayıtlar |
| Görüş-öneri | Bir hizmetin daha iyi yürütülmesine ilişkin fikir ilettiğinizde | Trafik düzenlemesi önerisi |
| Teşekkür | Aldığınız bir hizmetten memnuniyetinizi bildirmek istediğinizde | Bir hastane personeline teşekkür |
“Tarafıma bilgi verilmesini arz ederim” ifadesi bir başvuruyu bilgi edinme başvurusu yapmaz. Örneğin atamanızın yapılmasını istediğiniz bir dilekçe, sonunda bu cümle olsa da istek başvurusudur. Yanlış tür seçilirse başvuru yine işleme alınabilir, ancak cevap süresi ve sonraki itiraz yolları başvurunun gerçek niteliğine göre belirlenir.
CİMER teşekkür mesajı nasıl yazılır?
Başvuru türü olarak “Teşekkür” seçilir ve teşekkürün yöneltildiği kurum işaretlenir. Mesajda hizmeti aldığınız tarih, birim ve mümkünse personelin adı ile unvanı yazılmalıdır; böylece teşekkür ilgili personele ve amirine ulaştırılabilir. Örnek:
[Hastane adı] Başhekimliğine,
12 Ekim 2026 tarihinde annemin acil serviste tedavisi sırasında Dr. [ad soyad] ve hemşire [ad soyad] büyük bir özen ve ilgi gösterdi. Kendilerine ve acil servis ekibine teşekkür ediyor, bu teşekkürümün ilgili personele iletilmesini arz ediyorum.
CİMER’e neler şikâyet edilir, hangi başvurular işleme alınmaz?
CİMER kapsamında bakanlıklar, valilikler, kaymakamlıklar, belediyeler, il özel idareleri, üniversiteler ve bunlara bağlı veya ilgili kurumlar bulunur. Belediyenin hizmet aksaklıkları, kamu hastanelerindeki sorunlar, kamu görevlilerinin tutumu, bir kurumun işlem yapmaması gibi konular CİMER’e taşınabilir.
TBMM, mahkemeler, Sayıştay, Cumhuriyet başsavcılıkları, Kamu Denetçiliği Kurumu, Yüksek Seçim Kurulu, Hâkimler ve Savcılar Kurulu, dernekler, vakıflar, şirketler ve muhtarlıklar ise CİMER sistemi üzerinden başvuru yapılabilen kurumlar arasında değildir.
Yönetmeliğin 5. maddesine göre şu başvurular işleme alınmaz:
- Yasama ve yargı organlarının yasama veya yargı faaliyeti kapsamında olanlar, yani devam eden bir davaya veya mahkeme kararına ilişkin şikâyetler,
- Amacı ve konusu anlaşılmayanlar,
- Başvuru sahibi ile üçüncü kişiler veya kurumlar arasındaki özel hukuk ilişkilerinden doğan talep, borç veya yükümlülük içerenler (örneğin bir şirketten alacağın tahsili),
- Başkasının kimlik bilgileriyle yapılanlar,
- Yalnızca savcılık ve adli makamların görev alanına giren suç ihbarı niteliğindekiler,
- Yalnızca tahmine veya zanna dayanan ve hiçbir somut bilgi ya da belge içermeyenler,
- Aynı kişi tarafından sürekli ve benzer şekilde tekrarlananlar,
- Hiçbir kamu kurumunun görev alanına girmeyenler,
- Kendi mevzuatında posta, faks veya ıslak imzalı dilekçe gibi özel bir başvuru usulü öngörülenler.
İşleme alınmayan başvurularda başvuru sahibine gerekçesiyle bilgi verilir (md. 5/3).
CİMER’den suç duyurusu yapılır mı?
Hayır, CİMER suç duyurusu yapılacak yer değildir. Yönetmelik, yalnızca Cumhuriyet başsavcılıkları ve adli makamların görev alanına giren suç ihbarlarının işleme alınmayacağını açıkça düzenler. Bu durumda size, ihbarı ilgili adli mercilere yapmanız gerektiği bildirilir (md. 5/2-d ve 5/3). Ceza Muhakemesi Kanunu’na göre suça ilişkin ihbar veya şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılır; valilik, kaymakamlık veya mahkemeye verilen ihbarlar da başsavcılığa gönderilir (CMK md. 158).
Bu ayrım özellikle şikâyete bağlı suçlarda önemlidir. Hakaret, basit yaralama veya mala zarar verme gibi suçlarda, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiğiniz tarihten itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmazsanız soruşturma yapılamaz (TCK md. 73). CİMER’e yazıp cevap beklerken bu süreyi kaçırmamak için suç şikâyetini doğrudan savcılığa veya karakola yapın. Acil durumlarda ise 112 aranmalıdır.
CİMER şikâyet dilekçesi nasıl yazılır? Örnek metin
CİMER’e yapılan başvurular resmî yazışma niteliğindedir. Etkili bir şikâyet metni için:
- Dilekçeyi kurum personeline değil, kuruma hitaben yazın.
- Olayı tarih sırasıyla, yer ve birim adı vererek anlatın. “Her zaman”, “herkes” gibi genel ifadeler yerine somut olaylar yazın.
- Elinizdeki fotoğraf, ekran görüntüsü, evrak numarası gibi delilleri belirtin ve ekleyin.
- Kişiler hakkında yalnızca gerçek ve somut olaylara dayanan ifadeler kullanın; hakaret ve tehdit içeren başvurular dilekçe hakkı kapsamında değerlendirilmez.
- Son paragrafta ne istediğinizi açıkça yazın: inceleme yapılması, hizmetin sağlanması, işlemin düzeltilmesi gibi.
Örnek şikâyet metni:
[İlçe] Belediye Başkanlığına,
[Mahalle] Mahallesi [Sokak] Sokak’ta bulunan konteynerlerdeki çöpler 1 Ekim 2026’dan bu yana toplanmamaktadır. Durumu 7 Ekim 2026 tarihinde belediyenin çağrı merkezine bildirdim; [başvuru numarası] numaralı kaydım oluşturulmasına rağmen sorun devam etmektedir. Bölgede koku ve haşere oluştuğunu gösteren 14 Ekim 2026 tarihli fotoğrafları ekte sunuyorum.
Söz konusu sokağın çöp toplama programına alınmasını ve yapılan işlem hakkında tarafıma bilgi verilmesini arz ederim.
Ek dosya, konum ve günlük başvuru sınırı
CİMER’in kendi yayımladığı “50 Soruda CİMER” kitapçığına göre internetten yapılan başvurulara JPEG, PNG, TIFF ve GIF biçiminde, en fazla 3 MB boyutunda görsel eklenebilir. Başvurunun konusu metin alanına yazılmak zorunda olduğundan PDF ve Word dosyaları ile video eklenemez. Belgeleriniz PDF ise ilgili sayfaların ekran görüntüsünü ekleyebilirsiniz. Yönetmelik de başvuru metnini destekleyen delil ve ispat niteliğindeki görüntüler dışındaki eklerin işleme alınmayacağını düzenler (md. 5/2-ğ).
Aynı kitapçığa göre internet ve ALO 150 üzerinden günde bir başvuru yapılabilir. Yasal süre dolmadan aynı başvurunun tekrarlanması hakkın kötüye kullanılması sayılır ve başvuru işleme alınmayabilir.
CİMER’e şikâyet edenin kimliği açıklanır mı?
Kimliğinizin gizlenmesini istemek bir hak değildir. Kimlik bilgilerini gizleme kararını, başvurunuzu değerlendiren CİMER personeli verir. Yönetmeliğin 7/5 maddesine göre şikâyet niteliğindeki başvurularda, CİMER personeli gerekli görürse başvuru sahibinin lehine olarak kimlik ve iletişim bilgilerini gizleyebilir. Bu durumda başvuru gizli olarak işleme alınır ve sonuçlandırılır.
Gizlenen bilgiler de mutlak olarak saklı değildir. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 8/2 maddesindeki şartlar varsa ve yetkili makamlar usulüne uygun olarak talep ederse bu bilgiler paylaşılabilir. Örneğin bir idari soruşturma veya yargılama sırasında bu bilgiler istenebilir. Kimlik ve iletişim bilgilerinizi kurumda yalnızca “kimlik bilgilerini görme yetkisi” verilmiş sınırlı sayıdaki personel görebilir.
Bir kamu görevlisini suç işlediği iddiasıyla şikâyet ediyorsanız, 4483 sayılı Kanun’un 4. maddesi Cumhuriyet başsavcılarına ve izin vermeye yetkili mercilere ihbarcının veya şikâyetçinin kimlik bilgilerini gizli tutma yükümlülüğü getirir.
Hakkımda CİMER’e şikâyet yapıldığını öğrenebilir miyim?
CİMER’e başvurarak hakkınızda bir başvuru yapılıp yapılmadığını sorabilirsiniz. Ancak size yalnızca başvuru olup olmadığı söylenir; başvurunun içeriği ve kim tarafından yapıldığı bildirilmez. Şikâyetçinin kimliğini öğrenmek istiyorsanız, örneğin hakkınızda iftira bulunduğunu düşünüyorsanız, Cumhuriyet başsavcılığına başvurmanız gerekir.
CİMER başvurusu kaç günde cevaplanır?
| Başvuru | Cevap süresi | Dayanak |
|---|---|---|
| Şikâyet ve istek | En geç 30 gün içinde gerekçeli cevap veya işlemin aşaması hakkında ara cevap | 3071 sayılı Kanun md. 7 |
| Bilgi edinme | 15 iş günü; başka birimden veya kurumdan görüş gerekiyorsa gerekçesi bildirilerek 30 iş günü | 4982 sayılı Kanun md. 11 |
| TBMM Dilekçe Komisyonu | Komisyonda inceleme 60 gün; kurumlar Komisyona 30 gün içinde cevap verir | 3071 sayılı Kanun md. 8 |
Kurum 30 gün içinde kesin bir sonuca ulaşamamışsa, örneğin konu inceleme veya soruşturma gerektiriyorsa, size ara cevap verir. İşlem sonuçlandığında ayrıca kesin cevap verilmesi gerekir (3071 sayılı Kanun md. 7; Yönetmelik md. 8/3). Cevaplar e-posta adresinize gönderilir ve CİMER üzerinden de görüntülenebilir.
CİMER başvuru sorgulama nasıl yapılır?
- cimer.gov.tr: “Başvuru Sorgulama” bölümüne başvuru sayınız ve kimlik bilgilerinizle giriş yaparak başvurunuzun hangi kurumda olduğunu ve verilen cevabı görebilirsiniz. Mektup, faks veya şahsen yaptığınız başvurularda başvuru sayınızı bilmiyorsanız kimlik bilgilerinizle giriş yaparak sorgulama yapabilirsiniz.
- e-Devlet: e-Devlet’e giriş yaptıktan sonra arama kutusuna “CİMER” yazarak önceki başvurularınızın durumunu görüntüleyebilirsiniz.
- ALO 150: Başvuru sayınızı veya T.C. kimlik numaranızla doğum tarihinizi bildirerek başvurunuzun hangi kuruma gönderildiğini ve cevabın hangi kurum tarafından verildiğini öğrenebilirsiniz.
CİMER şikâyetinin sonucu ne olur?
Başvurunuz ilgili kuruma ulaştırılır. Şikâyet bir kamu görevlisi veya yönetici hakkındaysa başvuru o kişinin bir üst amirine gönderilir ve şikâyeti bu amir inceleyip cevaplar (Yönetmelik md. 7/4). Kurum, konuya göre yerinde inceleme yapabilir, eksik hizmeti giderebilir, hatalı işlemi düzeltebilir ya da personel hakkında disiplin soruşturması başlatabilir. Konu kurumun görev alanında değilse başvuru, gerekçesiyle birlikte yetkili kuruma iletilir.
Cevap; gerekçeli, sade ve resmî bir dille yazılmalıdır. Olumsuz cevaplarda başvurabileceğiniz merciler ve süreler de belirtilebilir (md. 8/5). Kurum, CİMER’e yaptığınız başvuruyu değerlendirmek yerine “kurumumuza doğrudan başvurunuz” diye cevap veremez. Bunun tek istisnası, mevzuatında ıslak imzalı dilekçe gibi özel bir başvuru usulü öngörülen işlemlerdir (md. 8/4).
CİMER’den gelen cevap bir mahkeme kararı değildir ve sizin adınıza bir alacağı tahsil etmez. Kurumun cevabı bir idari işlem niteliği taşıyorsa, ona karşı aşağıda anlattığım yollara gidilebilir.
CİMER’den cevap gelmezse veya cevap tatmin etmezse ne yapılır?
- CİMER’e yeniden bildirim: Şikâyet veya istek başvurunuza 30 gün içinde hiç cevap verilmediyse bunu CİMER’e bildirebilirsiniz. Başvurunuz cevap verilmesi istenerek kuruma yeniden gönderilir ve kurum uyarılır.
- Zımni ret ve idari dava: Haklarınızı etkileyen bir işlemin yapılması için idareye başvurduysanız ve 30 gün içinde cevap verilmediyse isteğiniz reddedilmiş sayılır. Bu sürenin bitiminden itibaren dava açma süresi içinde idare mahkemesine dava açabilirsiniz. Kesin olmayan bir cevap aldıysanız kesin cevabı bekleyebilirsiniz, ancak bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez (2577 sayılı İYUK md. 10). İdare mahkemelerinde dava açma süresi, özel bir süre öngörülmemişse 60 gündür (İYUK md. 7).
- Üst makama başvuru: Verilen cevabın geri alınmasını, kaldırılmasını, değiştirilmesini veya yeni bir işlem yapılmasını, dava açma süresi içinde üst makamdan, üst makam yoksa cevabı veren makamdan isteyebilirsiniz. Bu başvuru işlemeye başlamış dava açma süresini durdurur (İYUK md. 11).
- Kamu Denetçiliği Kurumu (Ombudsman): İdari başvuru yolları tüketildikten sonra, idarenin cevabının tebliğinden itibaren, idare 60 gün içinde cevap vermezse bu sürenin bitiminden itibaren altı ay içinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurulabilir. Başvuru ücretsizdir ve dava açma süresi içinde yapılırsa işlemeye başlamış dava açma süresini durdurur (6328 sayılı Kanun md. 17). Kurumun kararları tavsiye niteliğindedir.
- Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu: Bilgi edinme başvurunuz reddedildiyse, yargı yoluna başvurmadan önce ret kararının tebliğinden itibaren 15 gün içinde Kurula itiraz edebilirsiniz. Kurul 30 iş günü içinde karar verir ve itiraz, idari yargıya başvurma süresini durdurur (4982 sayılı Kanun md. 13). Kurumdan cevap aldıktan sonra aynı kuruma yeniden başvurmak itiraz süresini kaçırmanıza yol açabilir.
- TBMM Dilekçe Komisyonu: Konuyu TBMM Dilekçe Komisyonuna da taşıyabilirsiniz. Komisyon başvuruyu 60 gün içinde sonuçlandırır (3071 sayılı Kanun md. 8).
CİMER başvurusunun dava açma süresini durdurup durdurmadığı, başvurunun içeriğine ve hangi makama yapıldığına göre değişir. Bir idari işlemin iptalini istiyorsanız, CİMER’den gelecek cevabı beklerken 60 günlük dava açma süresini kaçırmamanız gerekir.
CİMER şikâyeti geri çekilebilir mi?
Evet, ancak yalnızca başvurunuzla ilgili işlemler henüz sonuçlanmamışsa. Konusu itibarıyla geçerliliğini yitirmiş başvurular için geri alma talebinde bulunulamaz (Yönetmelik md. 9/1). Geri çekmek için iptal etmek istediğiniz başvurunun tarih ve sayısını belirterek CİMER’e yeni bir başvuru yapmanız gerekir. Başvurular ve başvuru sahibine ilişkin bilgiler, ileride doğabilecek uyuşmazlıklar nedeniyle arşivde saklanır (md. 9/2). Bu nedenle geri çekilen bir başvuru kayıtlardan tamamen silinmez.
Asılsız şikâyetin ve hakaretin hukuki riski
Şikâyet hakkı anayasal bir haktır, ancak kötüye kullanılması sizi hukuki sorumluluk altına sokabilir:
- İftira: İşlemediğini bildiği halde, hakkında soruşturma başlatılması veya idari yaptırım uygulanması için bir kimseye yetkili makamlara ihbar veya şikâyet yoluyla hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (TCK md. 267).
- Hakaret: İdari makamlara yapılan başvurularda kişilerle ilgili somut isnatlarda veya olumsuz değerlendirmelerde bulunmak cezalandırılmaz. Bunun için isnatların gerçek ve somut olaylara dayanması ve şikâyet konusuyla bağlantılı olması gerekir (TCK md. 128). Konuyla ilgisi olmayan aşağılayıcı ifadeler bu korumadan yararlanmaz.
- Tazminat: Kişilik haklarının asılsız bir şikâyetle ihlal edildiğini düşünen kişi, şikâyetçi aleyhine manevi tazminat davası açabilir.
- Sosyal medya: CİMER, başvuruların ve kendilerine verilen cevapların kişiye özel olduğunu ve başvuru sahibi ile kurumun izni olmadan sosyal medyada paylaşılamayacağını belirtmektedir. Paylaşımda üçüncü kişilerin kişisel verileri bulunuyorsa ayrıca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yayılması gündeme gelebilir.
Sigortasız çalıştırma ve vergi kaçakçılığı CİMER’e şikâyet edilir mi?
Edilebilir; CİMER bu başvuruları denetimle görevli kuruma, yani Sosyal Güvenlik Kurumuna, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına veya Gelir İdaresine iletir. Bu kurumların kendi başvuru kanalları da vardır: sigortasız çalışma ve iş hukukuna ilişkin konularda ALO 170, vergi konularında Gelir İdaresi’nin 189 numaralı iletişim merkezi kullanılabilir.
Ancak denetim sonucunda işverene yaptırım uygulanması, çalışanın kendi alacaklarını alması anlamına gelmez. Ödenmeyen ücret, kıdem tazminatı veya fazla mesai gibi alacaklar için önce zorunlu arabuluculuğa başvurmak, anlaşma sağlanamazsa iş mahkemesinde dava açmak gerekir (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu md. 3). Sigortasız geçen çalışma süresinin sigorta hizmetine sayılması da ancak hizmet tespit davası ile sağlanabilir. Yönetmelik de özel hukuk ilişkilerinden doğan alacak taleplerinin işleme alınmayacağını düzenler (md. 5/2-c).
CİMER mi, başka bir yol mu? Hangi sorun için nereye başvurulur?
| Sorun | Doğru yol |
|---|---|
| Bir suçun mağduru oldunuz (hakaret, tehdit, dolandırıcılık, yaralama) | Cumhuriyet başsavcılığı veya kolluk (CMK md. 158); şikâyete bağlı suçlarda 6 aylık süreye dikkat |
| İşveren ücretinizi veya tazminatınızı ödemiyor | Zorunlu arabuluculuk, ardından iş mahkemesi |
| Hakkınızda bir idari işlem yapıldı (ceza, ret, iptal) | Kural olarak 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası |
| Trafik idari para cezası | Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz |
| Kişisel verileriniz hukuka aykırı işlendi | Önce veri sorumlusuna başvuru, ardından Kişisel Verileri Koruma Kurulu |
| Belediye hizmeti, kamu hastanesi, kamu görevlisinin tutumu | CİMER veya doğrudan ilgili kurum |
| Kurumdan belirli bir bilgi veya belge istiyorsunuz | CİMER’den bilgi edinme başvurusu veya doğrudan kuruma 4982 sayılı Kanun’a göre başvuru |
Trafik cezalarına itirazın ayrıntıları için trafik cezasına itiraz yazımıza bakabilirsiniz. Kolluk kayıtlarınızı öğrenmek için bilgi edinme başvurusunun nasıl yapılacağını GBT nedir yazımızda anlattık.
İdare, ceza ve iş hukukunda hukuki destek
CİMER, kamu hizmetindeki aksaklıkları kuruma hızla ulaştırmak için iyi bir araçtır. Ancak bir suç, bir alacak ya da hakkınızda yapılmış bir idari işlem söz konusuysa CİMER’e başvurmak çoğu zaman yeterli olmaz; asıl yol savcılık, arabuluculuk veya dava yoludur ve bu yolların süreleri kesindir. İdari işlemlere karşı başvuru ve davalarda, suç şikâyetlerinde ve işçilik alacaklarında Türkiye’nin her yerinden gelen dosyalarda hukuki destek veriyorum. Çalışmalarımı idare hukuku, ceza hukuku ve iş hukuku sayfalarında bulabilir, görüşme için iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
CİMER nedir, kısaca ne işe yarar?
CİMER, Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’nin kısaltmasıdır. Vatandaşların kamu kurumlarına istek, şikâyet, görüş-öneri, teşekkür ve bilgi edinme başvurularını internet, e-Devlet, mobil uygulama veya ALO 150 üzerinden tek bir yerden iletmesini sağlar. İletişim Başkanlığına bağlıdır; başvuruları ilgili kuruma ulaştırır ve kurumların cevap vermesini takip eder.
CİMER’in telefon numarası nedir?
CİMER’in telefon hattı ALO 150‘dir. Bu hattan başvuru yapılabilir ve mevcut başvuruların hangi kuruma gönderildiği öğrenilebilir. Acil sağlık yardımı ve acil ihbarlar için 112 aranmalıdır.
CİMER’e isimsiz şikâyet yapılabilir mi?
Hayır. Başvuruda ad-soyad, T.C. kimlik numarası, adres ve iletişim bilgileri bulunmalıdır; internetten yapılan başvurularda kimlik cep telefonu doğrulamasıyla da teyit edilir. Posta yoluyla yapılan ve içeriğinde veya eklerinde ayrıntılı, somut bilgi ve belgeler bulunan başvurular, kurum yetkilisinin onayıyla bu şartlar aranmadan işleme alınabilir (Yönetmelik md. 6/5). Kimliğinizin şikâyet edilen tarafa iletilmesinden çekiniyorsanız bunu başvurunuzda belirtebilirsiniz; şikâyet başvurularında kimlik bilgileri CİMER personelinin takdiriyle gizlenebilir.
CİMER şikâyetinin kimden geldiği öğrenilebilir mi?
CİMER, hakkında şikâyet yapılan kişiye yalnızca başvuru olup olmadığını bildirir; başvuranın kimliğini ve başvurunun içeriğini paylaşmaz. Ancak gizlenmiş kimlik bilgileri, şartları varsa yetkili makamların usulüne uygun talebi üzerine paylaşılabilir. Örneğin iftira iddiasıyla başlatılan bir soruşturmada savcılık bu bilgileri isteyebilir.
CİMER şikâyeti kaç günde sonuçlanır?
Şikâyet ve istek başvurularına en geç 30 gün içinde cevap veya ara cevap verilir. Bilgi edinme başvuruları 15 iş günü içinde, başka bir birimden veya kurumdan görüş alınması gerekiyorsa 30 iş günü içinde cevaplanır.
CİMER’e şikâyet edilen memura ne olur?
Şikâyet, memurun bir üst amirine gönderilir ve amir şikâyeti inceleyerek cevap verir. İddialar ciddi bulunursa disiplin soruşturması başlatılabilir. Şikâyet bir suç iddiası içeriyorsa memurun yargılanması 4483 sayılı Kanun’daki izin usulüne bağlıdır. Soyut ve genel nitelikteki, kişi veya olay belirtmeyen ihbar ve şikâyetler işleme konulmaz (4483 sayılı Kanun md. 4).
Şirketleri CİMER’e şikâyet edebilir miyim?
Şirketler CİMER kapsamındaki kurumlar arasında değildir; bir şirketten alacağınızı CİMER aracılığıyla isteyemezsiniz. Ancak şirketi denetlemekle görevli kamu kurumuna şikâyette bulunabilirsiniz. Örneğin sigortasız çalıştırma için Sosyal Güvenlik Kurumuna, ayıplı mal veya hizmet için tüketici hakem heyetine başvurabilirsiniz.
Devam eden bir davayı CİMER’e şikâyet edebilir miyim?
Hayır. Yargı faaliyeti kapsamındaki başvurular CİMER’de işleme alınmaz ve mahkemeler CİMER kapsamında değildir. Bir mahkeme kararına karşı ancak kanun yollarına (itiraz, istinaf, temyiz) başvurulabilir.
CİMER başvurusunu nasıl iptal ederim?
İptal etmek istediğiniz başvurunun tarih ve sayısını belirterek CİMER’e yeni bir başvuru yapmanız gerekir. Bu talep, yalnızca başvurunuzla ilgili işlemler henüz sonuçlanmamışsa kabul edilir.